Dirk De Smedt versterkt strijd tegen pesten op Brusselse scholen
Vier op de tien Nederlandstalige Brusselse scholen hebben nog geen antipestbeleid opgenomen in hun schoolplan. Brussels minister Dirk De Smedt wil daar verandering in brengen. Met gerichte investeringen, ondersteuning voor scholen en de verdere uitrol van de wetenschappelijk onderbouwde KiVa-methode maakt hij van de strijd tegen pesten een prioriteit. Woensdag 21 oktober bezocht de minister de Sint-Jozefschool in Ukkel, waar die aanpak al enkele jaren deel uitmaakt van het dagelijkse schoolleven.
Pesten stopt niet vanzelf. Het vraagt een duidelijke aanpak, gedragen door het hele schoolteam en ingebed in het dagelijkse schoolleven. Uit een VGC-bevraging bij 164 scholen blijkt dat 40 procent nog geen antipestbeleid heeft opgenomen in het schoolplan. Voor minister De Smedt is dat een duidelijk signaal om scholen sterker te ondersteunen en bewezen methodes verder ingang te doen vinden.
Daarom zet de VGC dit schooljaar op verschillende fronten in op de strijd tegen pesten.
- 785.040 euro via Klas in Actie, waarmee scholen educatieve projecten kunnen opzetten om pesten bespreekbaar te maken en tegen te gaan.
- 1,9 miljoen euro voor rust- en herstelplekken, waar leerlingen tot rust kunnen komen en conflicten kunnen uitklaren. Inmiddels zijn 45 dossiers opgestart. Scholen kunnen nog tot 31 oktober een aanvraag indienen.
- Een versterkte samenwerking met het Netwerk Kies Kleur tegen Pesten, waarvan de VGC sinds september lid is.
- De uitrol van KiVa in zes bijkomende basisscholen, met een tweejarig begeleidingstraject dat uiterlijk in januari 2027 van start gaat.
Van antipestbeleid op papier naar een aanpak in elke klas
Hoe dat in de praktijk werkt, zag minister De Smedt woensdag in de Sint-Jozefschool in Ukkel. De school werkt al verschillende jaren met KiVa, een wetenschappelijk onderbouwde antipestmethode die pesten niet als een individueel conflict beschouwt, maar als een groepsfenomeen. Niet alleen de leerling die pest of gepest wordt, maar de hele klas wordt betrokken. Leerlingen leren pestgedrag herkennen, reageren en voor elkaar opkomen.
Tijdens het bezoek ging de minister in gesprek met het schoolteam over de invoering van KiVa, de impact op het schoolklimaat en de concrete aanpak van cyberpesten. Hij woonde ook een les bij waarin de methode wordt toegepast.
Dat die aanpak resultaten kan opleveren, blijkt uit onderzoek van de KU Leuven. Na één jaar KiVa werd minder pestgedrag vastgesteld, toonden leerlingen meer empathie voor slachtoffers en kwamen ze vaker voor elkaar op.
“Pesten is geen onvermijdelijk onderdeel van opgroeien. Elk kind moet zich veilig kunnen voelen op school. Maar dat vraagt meer dan een affiche aan de schoolpoort of een jaarlijkse actiedag. Het vraagt een duidelijke aanpak, elke dag opnieuw. Sint-Jozef toont dat het kan. Met ons actieplan willen we meer Brusselse scholen de middelen en ondersteuning geven om dat ook waar te maken. Want een antipestbeleid hoort niet alleen in een schoolplan, maar vooral in de klas en op de speelplaats,” zegt Dirk De Smedt, Brussels minister en VGC-collegelid bevoegd voor Onderwijs en Scholenbouw.
Zes bijkomende scholen starten met KiVa
De goede praktijk van Sint-Jozef krijgt nu een vervolg. Uiterlijk in januari 2027 starten zes Nederlandstalige Brusselse basisscholen met een tweejarig KiVa-traject. De VGC ondersteunt hen via EVO vzw, de Vlaamse licentiehouder van KiVa, met 2.500 euro per school, goed voor een totale investering van 15.000 euro.
De bedoeling is niet alleen om pestincidenten aan te pakken wanneer ze zich voordoen, maar vooral om een schoolcultuur te creëren waarin pesten minder kansen krijgt. Op basis van de eerste ervaringen onderzoekt de VGC hoe de aanpak verder kan worden uitgebreid naar andere Brusselse scholen.
De ambitie is duidelijk: van losse initiatieven naar een structureel antipestbeleid, gedragen door de hele school.
Eva Vanhengel
Sheraz Rafi
