Dirk De Smedt brengt KiVa-methode tegen pesten naar zes Brusselse basisscholen
Een kind dat gepest wordt, zit met zijn hoofd niet bij de les: niet bij het rekenen, niet bij het lezen, niet bij zijn vrienden. Daarom investeert de Vlaamse Gemeenschapscommissie (VGC) vanaf dit schooljaar 2026-2027 in KiVa, een wetenschappelijk onderbouwd antipestprogramma uit Finland. Zes Nederlandstalige basisscholen in Brussel gaan ermee aan de slag, met VGC-steun ten belope van 15.000 euro.
KiVa werd ontwikkeld aan de Universiteit van Turku en wordt vandaag in meer dan twintig landen gebruikt. Het programma pakt pesten aan als een groepsfenomeen: niet enkel pester en gepeste staan centraal, maar ook de klasgenoten en omstaanders die vaak het verschil kunnen maken.
De deelnemende scholen doorlopen een traject van twee jaar. Dit najaar organiseert Expertisecentrum Verbindend Onderwijs vzw (EVO), de Vlaamse licentiehouder van KiVa, een infosessie voor geïnteresseerde scholen. Uiterlijk in januari 2027 start in zes scholen het eerste trajectjaar: telkens volgt een kernteam van drie leerkrachten een intensieve opleiding rond preventieve lessen, een sterk speelplaatsbeleid en een duidelijk protocol om in te grijpen bij pestgedrag. Zo lopen de eerste KiVa-acties nog dit schooljaar, en kunnen scholen vanaf 2027-2028 volledig met de methode werken.
Om de kostprijs geen drempel te laten zijn, betaalt de VGC EVO vzw 2.500 euro per school; de scholen dragen zelf 300 euro bij.
Met deze zes scholen zet de VGC een concrete stap in de uitrol van het bredere actieplan tegen pesten in het Nederlandstalig onderwijs in Brussel. Op basis van de ervaringen van dit eerste trajectjaar bekijkt de VGC hoe deze aanpak verder kan groeien.
"Pesten is geen klein probleem: internationaal onderzoek toont dat meer dan één op de tien elfjarigen maandelijks wordt gepest. Een aanpak die daar iets aan verandert, verzin je niet zomaar. KiVa is wetenschappelijk onderbouwd en bewijst zich al in meer dan twintig landen. Met zes basisscholen starten we ook in Brussel bewust: goed begeleid, goed opgevolgd, met het oog op verdere uitbreiding. Een kind dat gepest wordt, zit met zijn hoofd niet bij de les en dat nemen we ernstig." Dirk De Smedt, VGC-collegelid bevoegd voor Onderwijs en Scholenbouw
Eva Vanhengel
Sheraz Rafi